20 | 10 | 2019
Αστέρια ΑνενεργάΑστέρια ΑνενεργάΑστέρια ΑνενεργάΑστέρια ΑνενεργάΑστέρια Ανενεργά
 

Δεκάδες είναι τα εργοστάσια στην Αργεντινή που έχουν καταληφθεί από τους εργαζόμενους.

 

Ελευθεροτυπία 08/01/2006
Εργάτες χωρίς αφεντικά; Διακόσια εργοστάσια και επιχειρήσεις στην Αργεντινή και εκατοντάδες ακόμη στις χώρες της Λατινικής Αμερικής δείχνουν το δρόμο για ένα εναλλακτικό επιχειρηματικό μοντέλο, καθώς λειτουργούν σήμερα χωρίς ιδιοκτήτες και απασχολούν χιλιάδες εργαζόμενους, που σε διαφορετική περίπτωση θα ήταν άνεργοι.
Η ιστορία ξεκίνησε δειλά δειλά στα μέσα της δεκαετίας του 1990 όταν οι εργαζόμενοι καταλάμβαναν εργοστάσια που εγκατέλειπαν οι πνιγμένοι στα χρέη εργοδότες τους και τα επαναλειτουργούσαν σε μια προσπάθεια να επιβιώσουν. Το φαινόμενο άρχισε να επεκτείνεται στα τέλη του 2001, όταν η οικονομία της Αργεντινής κατέρρευσε.
 

Η αποτυχία του νεοφιλελεύθερου οικονομικού μοντέλου ενσαρκώθηκε στην περίπτωση της χώρας αυτής. Τα 20 χρόνια ανεξέλεγκτου κρατικού δανεισμού οδήγησαν την οικονομία της σε μακροχρόνια ύφεση και στη μεγαλύτερη χρεοκοπία που σημειώθηκε ποτέ στην Ιστορία.
Οταν η κυβέρνηση της Αργεντινής αθέτησε στα τέλη του 2001 το ύψους 140 δισ. δολαρίων χρέος της προς το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, την Παγκόσμια Τράπεζα και τις ιδιωτικές τράπεζες, το πέσο -το εθνικό νόμισμα- υποτιμήθηκε κατά 70% και οδήγησε μέσα σε μια νύχτα τον μισό πληθυσμό της χώρας στη φτώχεια. Το πρωί της 19ης Δεκεμβρίου οι πολίτες της Αργεντινής ξύπνησαν και βρήκαν τους τραπεζικούς τους λογαριασμούς παγωμένους. Μαζί με αυτούς εξαφανίστηκε και η μεσαία τάξη της χώρας. Η ανεργία πολύ γρήγορα έφθασε στο 25%, καθώς χιλιάδες βουτηγμένες στα χρέη επιχειρήσεις εγκαταλείφθηκαν από τους ιδιοκτήτες τους ή χρεοκόπησαν.
Σε αρκετές περιπτώσεις οι βασικοί πιστωτές των επιχειρήσεων ήταν οι ίδιοι οι εργαζόμενοι, στους οποίους οφείλονταν οι μισθοί πολλών μηνών ή αποζημιώσεις που δεν τους δόθηκαν όταν απολύθηκαν.

Καταλήψεις
Αντιμέτωποι με το φάσμα της ανεργίας, τον αποκλεισμό και την περιθωριοποίηση αποφάσισαν να πάρουν την κατάσταση στα χέρια τους. Οργανώθηκαν, κατέλαβαν τα εργοστάσια και τον μηχανολογικό τους εξοπλισμό και άρχισαν σταδιακά να τα επαναλειτουργούν.
Η διαδικασία αυτή δεν περιορίστηκε στα εργοστάσια αλλά επεκτάθηκε σε κλινικές, εκδοτικούς οίκους, ξενοδοχεία, ναυπηγεία, σουπερμάρκετ και αρτοποιεία. Οι νομικές επιθέσεις, οι απειλές, η φυσική βία δεν εμπόδισαν τους εργάτες.
Κάτω από τις πιέσεις τους η κυβέρνηση αναγκάστηκε να τους αναγνωρίσει το δικαίωμα να λειτουργούν τις επιχειρήσεις και χορήγησε σε αρκετές από αυτές προσωρινές άδειες λειτουργίας. Στα «υπό ανάκαμψη» εργοστάσια οι εργάτες δεν έχουν στην ιδιοκτησία τους τις εγκαταστάσεις και τον εξοπλισμό αλλά έχουν τη νομική αναγνώριση να τα χρησιμοποιούν.
Στις ελάχιστες από τις επιχειρήσεις που δεν έχει εξασφαλισθεί αυτή η διαδικασία, οι εργάτες έχουν νοικιάσει τον εξοπλισμό και τις εγκαταστάσεις από τους παλιούς ιδιοκτήτες έναντι ενός σταθερού μισθώματος, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις η ίδια η κυβέρνηση έχει απαλλοτριώσει εργοστάσια και τα παραχώρησε στους εργαζόμενους με την προϋπόθεση αυτοί να αγοράσουν τον εξοπλισμό σε διάστημα δύο ετών.
Ολες οι επιχειρήσεις διοικούνται από τους ίδιους τους εργαζόμενους, οι οποίοι έχουν τα ίδια δικαιώματα και υποχρεώσεις ανεξάρτητα από το αν βρίσκονται σε διοικητικά πόστα ή στη γραμμή παραγωγής.
Οι εργαζόμενοι πληρώνονται όλοι τον ίδιο μισθό ενώ οι αποφάσεις λαμβάνονται από τις συνελεύσεις τους. Οι κατειλημμένες επιχειρήσεις μπορούν να πληρώνουν μισθούς, δεν πραγματοποιούν όμως κέρδη, κάτι που σημαίνει ότι δεν είναι σε θέση να αγοράσουν νέο εξοπλισμό ή να εκσυγχρονίσουν τις παλαιές εγκαταστάσεις.
Οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι κατειλημμένες επιχειρήσεις είναι μεγάλες: η ανάγκη αποκατάστασης της εμπιστοσύνης των προμηθευτών και των πελατών, η έλλειψη εξειδίκευσης στο μάνατζμεντ και το μάρκετινγκ, η έλλειψη επενδυτικών κεφαλαίων.
 

Τα προβλήματα αυτά θα μπορούσαν να επιλυθούν με την αλληλεγγύη και τη συνεργασία μεταξύ των επιχειρήσεων αυτών. Κάτι τέτοιο διαφάνηκε άλλωστε στα τέλη Νοεμβρίου, όταν εκπρόσωποι 235 κατειλημμένων επιχειρήσεων από 8 χώρες της Λατινικής Αμερικής συναντήθηκαν στο Καράκας της Βενεζουέλας. Οι εκπρόσωποι υπέγραψαν μια σειρά από συμφωνίες οι οποίες έχουν να κάνουν και με την ανταλλαγή προϊόντων, τεχνολογίας, πρώτων υλών.

Σχετικά άρθρα
Πολιτική Cookies στην ΕΕ.. Το cookie είναι ένα μικρό τμήμα κειμένου που αποστέλλεται στο πρόγραμμα περιήγησης από έναν ιστότοπο που επισκέπτεστε. Διευκολύνει τον ιστότοπο να απομνημονεύει πληροφορίες σχετικά με την επίσκεψή σας, όπως την προτιμώμενη γλώσσα σας και άλλες ρυθμίσεις. Κάτι τέτοιο μπορεί να διευκολύνει την επόμενή σας επίσκεψη και να κάνει τον ιστότοπο πιο χρήσιμο για εσάς. Τα cookie παίζουν σημαντικό ρόλο. Χωρίς αυτά, η χρήση του ιστού θα ήταν μια πολύ πιο περίπλοκη εμπειρία. Χρησιμοποιούμε τα cookie για πολλούς λόγους. Τα χρησιμοποιούμε, για παράδειγμα, για την απομνημόνευση των προτιμήσεών σας όσον αφορά στην ασφαλή αναζήτηση, για να υπολογίσουμε τον αριθμό των επισκεπτών σε μια σελίδα ή για να σας διευκολύνουμε να εγγραφείτε στις υπηρεσίες μας και για να προστατεύσουμε τα δεδομένα σας. Περισσότερες πληροφορίες για τη χρήση των cookies μπορείτε να βρείτε στη σελίδα http://ec.europa.eu/ipg/basics/legal/cookies/index_en.htm
Περισσότερες πληροφορίες. Ok